Szynowa wyrzutnia rakietowa BM-13 Katiusza


Muzeum Historyczne - Pałac w Dukli

      W lipcu 1941 roku zaprojektowana i użyta po raz pierwszy bojowo pod Orszą szynowa wyrzutnia rakietowa, nazywana przez Rosjan "Katiusza", a przez Niemców - "Organami Stalina". Z ośmioprowadnicowej wyrzutni, montowanej na podwoziach samochodów ciężarowych (ZiS, Studebacker) w ciągu 6-7 sekund schodziło 16 rakiet M-13.
Salwa miała zasięg maksymalny około 10km. Brygada artylerii rakietowej w czasie odpalania jednej salwy mogła wystrzelić do 1152 pocisków, a dywizja - do 3456 pocisków.
     Niekierowane pociski rakietowe na stały materiał pędny miały bardzo małą celność; dym, kurz powstające podczas odpalania pocisków wskazywały na miejsce postoju wyrzutni, narażając je na natychmiastową kontrakcję. Zalety - mobilność, szybkość wystrzelenia pełnej salwy, jednoczesne pokrycie ogniem dużej powierzchi, oraz efekt psychologiczny jaki wywoływał ostrzał (u Niemców Katiusze wzbudzały paniczny lęk) - powodowały, że wyrzutnie BM-13 były rozwijane przez cały czas trwania działań wojennych.
     W czasie II wojny w jednostkach Ludowego Wojska Polskiego służyły Katiusze oddelegowane z oddziałów Armii Czerwonej. Dopiero na przełomie marca/kwietnia 1945 do I Korpusu Pancernego został przydzielony "na stałe" jeden dywizjon, składający się z ośmiu Katiusz, mający być "zalążkiem" 1 Dywizjonu Artylerii Rakietowej.
     Po zakończeniu działań wojennych dywizjon został wyłączony ze składu WP.

Dane taktyczno-techniczne pocisku rakietowego M-13:
kaliber: 132mm
zasięg pocisku M-13: 5520-9470m
długość pocisku M-13: 1,42m
masa pocisku M-13: 41,5 - 44,5 kg w tym masa materiału wybuchowego 4,9kg
szybkostrzelność: 16 strzałów/7-10sekund
czas ponownego załadowania rakiet na wyrzutnię: 5-10min